Oorzaken
Vernauwingen ter hoogte van de bloedvaten ontstaan meestal door slagaderverkalking (atherosclerose). Verschillende factoren spelen een rol in het ontstaan hiervan:
- Roken
- Hoge bloeddruk
- Een verhoogd cholesterolgehalte
- Suikerziekte
- Overgewicht
- Weinig lichaamsbeweging
- Leeftijd
- Erfelijke aanleg
Ook als men gezond leeft, kan men slagaderverkalking krijgen. Maar door bovenstaande risicofactoren aan te pakken, in combinatie met een gezonde levensstijl, kan men de kans op problemen door slagaderverkalking duidelijk verlagen.
Gevolgen
Door een vernauwing of verstopping in een slagader, kan er minder bloed en zuurstof naar de benen geraken. Daardoor zal er bij inspanning een verzuring optreden in de spieren, en klagen de patiënten van een krampende pijn of een vermoeidheidsgevoel in de benen. Dit kan zowel ter hoogte van de billen, bovenbenen als kuiten optreden, en wordt bepaald door de plaats van de vernauwing. De pijn verdwijnt door even stil te staan, zoals bijvoorbeeld voor een etalage, en daarom noemt met dit ‘etalagebenen’ of claudicatio intermittens. De afstand die men kan wandelen alvorens er klachten optreden, is afhankelijk van de ernst van de vernauwing. Ook zal de pijn sneller optreden op een hoger wandeltempo of bij bergop stappen.
In ernstige gevallen kunnen er zelfs klachten ontstaan zonder inspanning. Dit noemen we rustpijn of nachtelijke pijn. Door de benen naar beneden te laten afhangen kan er beterschap optreden, gezien de zwaartekracht de bloedtoevoer versterkt. In de ergste vorm kan het bloedtekort zo uitgesproken zijn dat er thv de voeten of tenen wondjes (trofische letsels) ontstaan die slecht genezen. Er kan zelfs gangreen optreden, waarbij een of meerdere tenen kunnen afsterven. Zonder behandeling is een amputatie onvermijdelijk.
Andere symptomen van een verminderde doorbloeding naar de benen:
- Koude voeten
- Verminderde haargroei op de benen
- Vertraagde groei van de nagels
- Ontstaan van verdikte teennagels (kalknagels)
- Verminderd gevoel in de benen
Diagnose
Bij het vermoeden van een slagaderlijke vernauwing of verstopping voeren we een of meerdere onderzoeken uit:
Behandeling
Patiënten krijgen in de eerste plaats advies om de risicofactoren voor slagaderverkalking te beperken: stoppen met roken, voldoende bewegen en gezond eten. Soms is er medicatie nodig voor een te hoge bloeddruk, suikerziekte of een verhoogd cholesterolgehalte. De inname van een bloedverdunner is altijd aangewezen, om verstopping van een bloedvat te voorkomen.
Afhankelijk van de ernst van de klachten, en de uitgebreidheid van de vernauwingen, zijn er verschillende behandelingsmogelijkheden: