Aneurysma van de buikslagader (aneurysma aorta abdominalis = AAA)
Een aneurysma ontstaat door verwijding van een slagader, waarbij deze steeds verder uitzet. Hierbij wordt de wand van de slagader steeds dunner en zal op een zeker moment scheuren (=ruptuur). Hierdoor kan een levensbedreigende bloeding ontstaan. Vaak is de ruptuur het eerste symptoom van een aneurysma. Dat komt doordat het uitzetten van het bloedvat langzaam gaat en het jaren duurt om tot de kritische waarde te komen. Hoe groter de diameter van het aneurysma , hoe groter de kans op ruptuur. Ook door turbulentie van de bloedstroom in het aneurysma kunnen klonters ontstaan of loskomen en verder in een slagader een verstopping (=embolie) veroorzaken, waardoor het achterliggende orgaan of ledemaat geen zuurstof meer krijgt.
Hoe ontstaat een aneurysma?
Slagaderverkalking (=atherosclerose) is de belangrijkste oorzaak voor het ontstaan van een uitgezette slagader. Slagaderverkalking ontstaat door een combinatie van meerdere factoren:
- Diabetes
- Overgewicht
- Roken
- Hoge bloeddruk
- Leeftijd
- Verhoogd cholesterol
- Genetische aanleg zoals erfelijke bindweefselziekten en hartafwijkingen
- Voortdurende ontstekingen van de slagaderwand (=vasculitis).
- Te weinig beweging
Waar komen uitgezette slagaders (aneurysma’s) meestal voor in het lichaam?
Een aneurysma kan in elke slagader van het lichaam voorkomen. Er zijn echter wel 3 locaties waar de slagader het meest frequent te wijd wordt: de borstslagader, de buikslagader en de knieslagader.
De buikslagader (=aorta abdominalis)
De buikslagader loopt in de buik vanaf het middenrif tot aan de splitsing in de bekkenslagaders.
De aorta abdominalis heeft normaal een diameter van 2-3 cm. Pas bij 5 (vrouw) of 5,5 cm (man) is een behandeling noodzakelijk, omdat de kans op een scheur (=ruptuur) dan groot wordt. Ook als het aneurysma pijn doet, is een ingreep noodzakelijk, ook al heeft deze nog niet de bovengenoemde diameter van 5-5,5 cm bereikt. Een sacculair aneurysma moet eveneens behandeld worden, omdat deze een grotere kans op ruptuur heeft.
Welke klachten kan een aneurysma van de buikslagader geven?
Het aneurysma abdominalis wordt meestal per toeval ontdekt bij een CT onderzoek van de buik. Meestal geeft een aneurysma abdominalis weinig klachten:
- Pulserende zwelling in de buik
- Drukpijn in de buik
Als een ruptuur (=scheur) dreigt zijn de klachten:
- Hevige rugpijn
- Hevige buikpijn
Diagnose
Met echografie kan een eerste evaluatie van de buikslagader uitgevoerd worden, om vast te stellen of er een aneurysma is. Meestal kan ook een vrij goede meting van de diameter gedaan worden. Voor verdere evaluatie is een CT-angio noodzakelijk, om te bepalen welk type ingreep mogelijk is.